Üç kategori
- %50 ihtiyaçlar: kira, faturalar, market, ulaşım, sağlık, zorunlu borç ödemeleri.
- %30 istekler: dışarıda yemek, hobiler, tatil, abonelikler, alışveriş.
- %20 birikim ve borç: acil durum fonu, yatırım, borçların erken kapatılması.
Örnek hesaplama
Net geliri 50.000 TL olan biri için: 25.000 TL ihtiyaçlar, 15.000 TL istekler, 10.000 TL birikim. Kira tek başına 20.000 TL ise ihtiyaçlar %50'yi aşar; bu durumda istekler kısmından kaydırma yapılır.
Türkiye'de uygulamak
Yüksek enflasyon ve kira oranları nedeniyle büyük şehirlerde ihtiyaçlar sıklıkla %60'ı geçer. Kuralı katı bir hedef değil, başlangıç noktası olarak gör: 60/25/15 de gayet sağlıklı bir dağılımdır. Önemli olan birikim payının sıfıra düşmemesidir.
Kredi kartı taksitlerini ihtiyaç mı istek mi olduğuna göre sınıflandır: buzdolabı taksiti ihtiyaç, tatil taksiti istektir.
Kuralı takip etmek
Oranları korumak için harcamaları kaydetmen gerekir. Cüzdanım'da gelirlerini ve giderlerini girdiğinde aylık toplamları görür, her kategorinin payını kolayca hesaplarsın.
Sıkça sorulan sorular
50/30/20 kuralı herkese uygun mu?
Başlangıç için iyi bir çerçevedir ama gelir seviyesine ve yaşadığın şehre göre oranları değiştirmen normaldir. Asıl amaç birikimi düzenli hale getirmektir.
Borç ödemeleri hangi kategoriye girer?
Asgari ödemeler ihtiyaçlara, borcu erken kapatmak için yapılan ek ödemeler ise %20'lik birikim/borç kısmına girer.